ሰዋስው · C1
ብድሕረ-ጥብቆ እተቐየሩ ቃላት
ብኣለሲዮ · መምህር ጣልያንኛ ንወጻእተኛታት፣ ማስተርስ ITALS

ጣልያንኛ ብድሕረ-ጥብቆታት ንዓለም ደጊሙ ይቐርጻ: ኣብ ኣደባባይ un tavolino፡ ካብ ኣመሪካ una macchinona፡ una giornataccia። ኣርባዕተ ስድራታት ኣለዉ፦ -ino፡ -etto ንንእሽቶን ፍቁርን፡ -one ንዓቢ፡ -accio ንሕማቕ።
- 5ደቓይቕ ንባብ
- 15ደቓይቕ ልምምዳት
- C1ደረጃ
እንታይ ትመሃር
- -ino / -etto / -ello, -one, -accio, -uccio
- ብድሕረ-ጥብቆ እተቐየሩ ቃላት መዓስ ከም እትጥቀም
- መዝገበ ቃላት: la serata al bar
ጣልያንኛን ትግርኛን ጎድኒ ንጎድኒ
ትግርኛ ንምንኣስ ዝኸውን መንገድታት ኣለዎ፡ ጣልያንኛ ግን ብቕጥያ ይሰርሖ፡ እቲ ቕጥያ ድማ ድምጸት ይህብ፦ un lavoretto ንዕዮ የቕልሎ፡ una giornataccia ቅሬታ የስምዕ።
ነዛ ገጽ ተማላእ
ናይዚ ምዕራፍ PDF ወረቐት ንሕትመት (ሰሌዳታት ብጣልያንኛ): ሕግታት፡ ልሙዳት ጌጋታት፡ ከምኡ'ውን ልምምድ ምስ ፍታሕ። ኣብ ምሉእ ኮርስ ኣሎ፡ ወይ ምስ ኩሎም 61 ወረቓቕቲ ብሓደ ዕድጊ ትረኽቦ። እዛ ገጽ ምስ ልምምዳታ ብናጻ ትቕጽል።
ኣብ ምሉእ ኮርስ 61 ወረቓቕቲ ኩሎም ኣለዉ።



ናይዛ ገጽ ቃላት
ንነፍሲ ወከፍ ጣልያናዊ ቃል ናብ ትርጉሙ ጎቲትካ ኣቐምጦ፤ ብተንቀሳቓሲ ስልኪ ግን ቅድም ነቲ ቃል ጥወቕ፡ ደሓር ነታ ሳጹን።
ኣርባዕተ ስድራታት
| ድሕረ-ጥብቆ | ትርጉም | ኣብ በረንዳ |
|---|---|---|
| -ino / -etto / -ello | ንእሽቶ፡ ፍቁር | un tavolino, un aperitivetto, un momentino |
| -one | ዓቢ | un festone, un piattone di spaghetti, un simpaticone |
| -accio | ንዕቀት | una giornataccia, un caffettaccio, tempaccio |
| -uccio | ፍቁር ወይ ዘንኣእስ | una casuccia accogliente, un regaluccio |
ሓደ ምሸት ጣልያን
| ሓረግ | ንኡስ ፍልልይ |
|---|---|
| prendiamoci un momentino per noi | ፍቁርን ህዱእን |
| che macchinona ha parcheggiato davanti al bar! | ንዓቐን ምድናቕ |
| dopo una settimanaccia, ci vuole un aperitivo | ከቢድ ሰሙን |
| ha una vocina timida ma una risatona contagiosa | ተጻዋታይ ፍልልይ |
ብኸመይ ይቖሙ
| ኣብነት | መብርሂ |
|---|---|
| la febbre → il febbrone, la porta → il portone | ምስ -one ብዙሕ ግዜ ተባዕታይ ይኸውን |
| il problema → il problemino | ተባዕታይ ኮይኑ ይተርፍ |
| uomo → omino, omone | uo ናብ o ይቕየር |
| casa → casetta → casettina | ክልተ ድሕረ-ጥብቆ ብሓባር |
ገለ ቃላት ሎሚ በይኖም ቃላት እዮም፦ il panino (ካብ pane)፡ il cassetto (ካብ cassa)፡ gli spaghetti (ካብ spago)። ኣብ ወግዓዊ ጽሑፍ ኣይጥቀሙሎምን።
ልሙዳት ጌጋታት
un piccolo tavolino→ un tavolino (ድሕረ-ጥብቆ ባዕሉ «ንእሽቶ» ይብል)una giornata accia→ una giornataccia (ድሕረ-ጥብቆ ኣብቲ ቃል ተላሒሙ ኣሎ)il finestrina del treno→ il finestrino del treno (እቲ ውጽኢት ተባዕታይ እዩ)un uomino→ un omino (uomo ናብ om- ይቕየር)
ድሕረ-ጥብቆ ዝነበሮም፡ ሕጂ ግን ሓደስቲ ቃላት
| ቃል | ካብ | ሎሚ ትርጉሙ |
|---|---|---|
| il panino | il pane | ዝመልአ ባኒ፡ ንእሽቶ ባኒ ኣይኮነን |
| il cassetto | la cassa | መሳሓቢ |
| il rossetto | rosso | ቀለም ከንፈር |
| il fumetto | il fumo | ስእላዊ ዛንታ |
| gli spaghetti | lo spago | ፓስታ፦ ቃል ብቓል «ንኣሽቱ ገመዳት» |
| il milione | mille | ሚልዮን፦ «ዓቢ ሺሕ» |
ብዙሓት ቃላት ምስ ድሕረ-ጥብቆ ተወሊዶም፡ ደሓር ግን ናይ ገዛእ ርእሶም ትርጉም ሒዞም። መዝገበ-ቃላት ከም ሓደስቲ ቃላት ይጽሕፎም፡ ተዛረብቲ ድማ ነቲ ድሕረ-ጥብቆ ኣይሰምዕዎን። ስለዚ un panino grande ምባል ቅኑዕ እዩ።
ትፈልጥዶ ኔርካ?
ትግርኛ «ንእሽቶ ወዲ»፡ «ዓቢ ገዛ» ኢላ ብተወሳኺ ቃል ትገልጾ፤ ጣልያንኛ ግን ነቲ ትርጉም ኣብ ውሽጢ እታ ቃል ባዕላ ተእትዎ፦ ragazzo፡ ragazzino፡ ragazzone፡ ragazzaccio። እቲ ስርዓት ግን መጻወድያታት ኣለዎ፡ ምኽንያቱ ገለ ቅርጽታት ካብ መበቆሎም ተፈልዮም እዮም። Un tacchino «ንእሽቶ ተረከዝ» ዘይኮነ ስም ዓቢ ዑፍ እዩ፤ un mattone «ዓቢ ዕቡድ» ዘይኮነ ሕጡብ እዩ፤ focaccia ድማ «ክፉእ ሓዊ» ዘይኮነት ዓይነት ባኒ እያ። እቲ ድሕረ-ጥብቆ ኣሎ፡ እቲ ትርጉም ግን ከይዱ።
«Allora uscì fuori il burattinaio, un omone così brutto, che metteva paura soltanto a guardarlo. Aveva una barbaccia nera come uno scarabocchio d’inchiostro»Omone (ካብ uomo) ዓቢ ይገብር፡ barbaccia (ካብ barba) ንዕቀት የርኢ።

ልምምዳት
ሓሙሽተ ልምምዳት፡ ካብ ቀሊል ናብ ከቢድ። እቶም ናይ መወዳእታ ዝሓለፈ ትምህርቲ ይመልሱ።
01 I quattro tipi
Scrivi D (diminutivo), A (accrescitivo), V (vezzeggiativo) o P (peggiorativo).
- tavolino →
- librone →
- fratellino →
- parolaccia →
- casetta →
- tempaccio →
02 Forma l’alterato
Scrivi la forma richiesta.
- naso (diminutivo) →
- libro (accrescitivo) →
- ragazzo (peggiorativo) →
- cane (vezzeggiativo) →
- finestra (diminutivo) →
- vento (accrescitivo) →
03 I falsi alterati
Attenzione: non tutto ciò che sembra alterato lo è. Scrivi vero o falso alterato.
- tacchino (da tacco) →
- lampone (da lampa) →
- mattone (da matto) →
- librone (da libro) →
- bottone (da botto) →
- gattino (da gatto) →
04 La sfumatura
L’alterato cambia il tono, non solo la dimensione. Spiega con una parola che effetto dà.
- Fammi un favorino. →
- Che giornataccia! →
- È un lavoretto di due minuti. →
- Ha una vociona. →
- Un caffettino e vado. →
- È un professorone. →
05 Il racconto di famiglia
Completa con gli alterati adatti al tono della frase.
ምድጋም registro formale · B2: posizione dell’aggettivo
- Abitavamo in una di due stanze. (casa, diminutivo)
- Mio nonno aveva un che si sentiva da lontano. (voce, accrescitivo)
- D’inverno faceva un terribile. (freddo, peggiorativo)
- La mia preparava il pane ogni sabato. (nonna, vezzeggiativo)
- Era una vita semplice, con qualche ogni tanto. (problema, diminutivo)
- Ma che meravigliosi. (tempo, plurale accrescitivo)
እዞም ሓሙሽተ ንመቐመሲ እዮም። ኣብቲ መርበብ ልዕሊ ሸውዓተ ሚእቲ ኣለዉ፣ ብናጻን ብዘይ ኣካውንትን። ዝቕጽል ልምምድካ ምረጽ →

ነፍሲ ወከፍ ኣርእስቲ፡ ሓንቲ ዓለም
ኣብ መተግበሪ
amo Italian፡ ሰዋስው ብፍሉይ ቃላት ዘለዎም ኣርእስታዊ መገድታት ይልመድ: il bar፡ i trasporti፡ il calcio፡ la moda፡ la burocrazia ን ካልኦት ዓሰርተው ሸውዓተን። ዓለምካ ምረጽ፡ ሰዋስው ባዕሉ ይመጽእ፡ ብትግርኛ እውን ተገሊጹ።
ፍርቂ ኮርስ A1 ብናጻ፡ ብዘይ ምዝገባ
★★★★★(29)ብኣለሲዮ፣ ካብ 2018 መምህር

ደጊምካ ፈትን
ሕብሪ ምረጽ:
- Ci sediamo a quel in piazza?
- Che : tutto storto dalla mattina.
- Hanno organizzato un per cento invitati.
- Aspetta un , arrivo subito.
- Guarda dal : si vede il mare.
ቀጻሊ ዝሕተቱ ሕቶታት
ኣብ ኣስማት ሰባት ስለምንታይ -inoን -ettaን ይውሰኹ?
parolaccia እንታይ ማለት እዩ?
-ino ምስ ተውሳኸ-ግሲ እውን ይመጽእ ዶ?
ኣየኖት ድሕረ-ጥብቆታት ኣለዉ?
ብናጻ ክጥምሮም ይኽእል ዶ?
ኣየኖት እዮም ናይ ሓሶት ኣናኣእስቲ?
ምስ -one ጾታ ይቕየር ዶ?
ጣልያናውያን ብቐንዱ ንምንታይ ይጥቀሙሎም?
ኣርባዕተ ስድራታትምንጭታትን ኣገባብን
እዚ ምዕራፍ ካብ ተመኵሮ ክፍሊ ተጻሒፉ፣ ናይ ኤውሮጳዊ ሓፈሻዊ መወከሲ ቅርጺ ደረጃ C1 ይስዕብ። ንተወሳኺ ንባብ:
- Treccani፣ La grammatica italiana: ናይ ጣልያንኛ መወከሲ ሰዋሰው፣ ኦንላይን
- ባይቶ ኤውሮጳ፣ CEFR Companion Volume (2020): መግለጺታት ደረጃታት

Alessio
- ማስተርስ ITALS፣ Università Ca’ Foscari Venezia
- ማስተርስ ኣብ ምምሃር ጣልያንኛ ከም ካልኣይ ቋንቋ፣ Università Giustino Fortunato (Benevento)
- ካብ 2018 የምህር · 45 ርእይቶታት