Download on the App StoreShkarko

Gramatika · B1

Përemrat e kombinuar

nga Alessio · mësues i italishtes për të huaj, master ITALS

Një rrugicë me një derë të gjelbër, një skuter dhe bimë në vazo · gramatika italiane B1
Me lo scaldi? Glielo porto: në rrugica përemrat udhëtojnë çift.

Kur një përemër i zhdrejtë takon një të drejtë, bashkohen: mi + lo = me lo, gli + la = gliela. Rendi është i ngulitur, së pari i zhdrejti: me lo porta? Glielo chiedo subito.

  • 5min lexim
  • 18min ushtrime
  • B1niveli

Çfarë mëson

  • me lo, te la, glielo: si bashkohen përemrat
  • Kur përdoren përemrat e kombinuar
  • Gabimet më të shpeshta
  • Fjalori: il bar

Italishtja dhe shqipja përballë

Edhe shqipja i bashkon dy përemrat e patheksuar në një fjalë: ma, ta, ia (ia dhashë). Italishtja bën të njëjtën gjë me gliel'ho dato: dy përemra në një fjalë, i zhdrejti i pari.

Merre këtë faqe me vete

Fleta e këtij kapitulli në PDF të printueshëm (tabelat në italisht): rregullat, gabimet tipike dhe ushtrimi me zgjidhje. Është në kursin e plotë, ose e merr bashkë me të 61 fletët në një blerje të vetme. Kjo faqe mbetet falas, bashkë me ushtrimet.

Shkarko këtë fletë me të gjitha të tjerat · 9 €

Me kursin e plotë, të 61 fletët janë të përfshira.

Rruga e plotë, nga A1 në C2App Store★★★★★(29)nga Alessio, mësues që nga 2018Vazhdo në aplikacion →

Fjalori i kësaj faqeje

Zvarrit çdo fjalë te përkufizimi i saj, ose prek fjalën dhe pastaj kutinë.

Tabela e bashkimeve

+ lo+ la+ li+ le+ ne
mime lome lame lime leme ne
tite lote late lite lete ne
gli / le / Leglieloglielaglieliglielegliene
cice loce lace lice lece ne
vive love lave live leve ne
I-ja bëhet e (mi → me), dhe në vetën e tretë gjithçka bashkohet në një fjalë të vetme: glielo vlen për «atij», për «asaj» dhe për Lei-n e mirësjelljes. Në të shkuarën, përshtatja ndjek përemrin e drejtë: gliel’ho portata.

Në banak

FjaliaBrenda
il solito? Glielo preparo subitogli + lo
me la fa doppia, la tazzina?mi + la
i cornetti? Ve li scaldovi + li
di brioche ce ne sono dueci + ne

Gabimet më të shpeshta

  • gli lo porto subito → glielo porto subito (veta e tretë: një fjalë e vetme)
  • mi lo scaldi, per favore? → me lo scaldi (mi bëhet me para lo-së)
  • gliel’ho portato, la spremuta → gliel’ho portata (përshtatja ndjek la spremuta-n)

Çifte që i dëgjon çdo ditë

ItalishtShqip
me lo dici?ma thua?
te lo promettota premtoj
glielo chiedo ioia kërkoj unë
ce lo porta, il conto?na e sillni llogarinë?
ve lo consigliojua këshilloj
me ne dai uno?më jep një?

Gjashtë folje, gjashtë çifte: thuaji disa herë me zë dhe format vijnë vetë. Shqipja i shkrin përemrat në një fjalë (ma, ta, ia); italishtja i lë të ndarë para foljes së zgjedhuar (me lo dici) dhe i ngjit vetëm pas paskajores, gerundit dhe urdhërores (dirmelo, dicendomelo, dimmelo).

Nga klasikët

«Vorrei un po’ di legno per fabbricare il mio burattino; me lo date?»

“Do të doja pak dru për të bërë kukullën time; ma jepni?”

Geppetto i kërkon drurin mjeshtrit Ciliegia. Me lo është mi + lo: së pari «mua», pastaj «atë», i njëjti rend si në «ma jepni». Mi bëhet me para lo. Dhe kërkesa nis, me mirësjellje, me vorrei.

Carlo Collodi, Le avventure di Pinocchio, kap. II (1881-1883)

Lexo dhe kupto

Gramatika e kapitullit në një tekst të përditshëm: një bisedë për trapanin.

NNico
sta scrivendo…
N
NicoMi presti il trapano per il weekend?15:21
Te lo porto domani in ufficio, va bene?15:22
N
NicoPerfetto. E la prolunga? Senza non arrivo alla parete.15:23
Te la lascio nella stessa borsa. Le punte nuove però trattale bene: me le ha regalate mio padre.15:24
N
NicoTranquillo. A proposito, il tuo libro: l'ho finito. Te lo restituisco con il trapano.15:26
Tienilo. Anzi, daglielo a tua sorella: gliene ho parlato sabato e le piaceva.15:27

Pyetje

Dove porterà il trapano?

Chi ha regalato le punte nuove?

«Te lo porto»: che cosa sono «te» e «lo»?

Completa: «La foto? ___ mando subito» (a voi).

Brendësia e një trapani të hapur: motori, ingranazhet dhe mandrina
Mi presti il trapano? Te lo porto domani.

A e dije se…?

Këtë kapitull shqipja ta ka mësuar që në fëmijëri: «ma jep», «ta thashë», «ia dhashë» (klitikë të bashkuar, i zhdrejti i pari). Italishtja bën të njëjtën gjë. Kur dy përemra takohen, i pari e ndërron i-në në e: mi lo bëhet me lo, ti ne bëhet te ne. Nuk është rregull i shpikur, por pasojë e shqiptimit: dy i të patheksuara radhazi nuk rrinin dot. Me gli dhe le shkrirja shkon më tej: të dyja bëhen glie- dhe ngjiten (glielo, gliene), si «ia» e shqipes.

Ushtrime

Pesë ushtrime sipas vështirësisë. Të fundit rimarrin atë që ke parë më parë.

  1. 01 La tabella

    Bashko përemrin e zhdrejtë me atë të drejtë.

    1. mi + lo →
    2. ti + la →
    3. gli + li →
    4. le + lo →
    5. ci + le →
    6. vi + lo →
    7. gli + ne →

  2. 02 Sostituisci tutto

    Rishkruaj fjalinë me përemrin e bashkuar.

    1. Do il libro a Marco. →
    2. Presti la macchina a me? →
    3. Mando le foto a voi. →
    4. Compro i biglietti per te. →
    5. Spiego la regola agli studenti. →
    6. Porti il caffè a noi? →

  3. 03 Dove si mettono

    Para foljes, ose i ngjitur paskajores dhe urdhërores. Plotëso.

    1. Il libro? do domani. (a te)
    2. Le chiavi? Devo dar. (a lui)
    3. La verità? Voglio dir. (a voi)
    4. Il numero? Dammi! (a me, il numero)
    5. I documenti? mandi tu? (a noi)
    6. La risposta? Puoi dar subito. (a me)

  4. 04 Al passato: il participio segue

    Me lo, la, li, le pjesorja përshtatet. Plotëso.

    1. La lettera? ho spedit ieri. (a lui)
    2. I libri? ho dat stamattina. (a te)
    3. Le foto? ha mandat Marco. (a noi)
    4. Il messaggio? hanno scritt loro. (a me)
    5. Le chiavi? ho lasciat in portineria. (a voi)
    6. Il regalo? abbiamo comprat insieme. (a lei)

  5. 05 Al lavoro

    Plotëso me përemra të bashkuar dhe kohët e duhura.

    Përsëritje A2: përemrat e drejtë · përemrat e zhdrejtë · ne dhe ci

    1. — Hai mandato il preventivo al cliente? — Sì, ho mandato ieri.
    2. — E le condizioni? — ho spiegate al telefono.
    3. — Puoi girare la mail anche a me? — Certo, giro subito.
    4. — Se chiede lo sconto? — Non possiamo fare, purtroppo.
    5. — I documenti mancanti? — Ha detto che manda domani. (a noi)
    6. — Bene, poi dici tu com’è andata? (a me)

Këto pesë janë një shije. Në këtë sajt ka mbi shtatëqind, falas dhe pa llogari. Zgjidh ushtrimin tjetër →

Çdo temë, një botë

Në aplikacionin amo Italian, gramatika stërvitet në itinerare tematike me fjalor të specializuar: il bar, i trasporti, il calcio, la moda, la burocrazia dhe shtatëmbëdhjetë të tjera. Zgjidh botën tënde dhe gramatika vjen vetë, e shpjeguar edhe në shqip.

Gjysma e kursit A1 falas, pa regjistrim

€5,83 në muajplani vjetor

★★★★★(29)nga Alessio, mësues që nga 2018

Shkarko amo Italian për iPhone ↗︎

Kërko amo Italian

Një sallë e muzeut të qytetit me piktura të mëdha dhe karrige të kuqe
La visita del 20? Ve la confermiamo.

Lexo dhe kupto

Edhe një tekst me të njëjtën gramatikë: emaili i një muzeu.

La visita del 20: ve la confermiamo

daUfficio gruppi <gruppi@museocivico.it>

ascuola.manzoni@edu.it

dataven 6 mar, 12:02

Gentile professoressa,

la visita per le due classi è confermata: ve la segniamo per venerdì 20 alle 9.30.

I biglietti non serve stamparli: ai ragazzi glieli diamo noi all'ingresso, insieme alla mappa. Le audioguide invece sono poche: ve ne possiamo garantire quindici.

Il laboratorio del pomeriggio è la parte più bella: il materiale ce lo mettiamo noi, voi portate solo i grembiuli.

Se vi serve la fattura, ce lo dica entro mercoledì e gliela prepariamo per il giorno stesso.

A presto,
l'ufficio gruppi

Pyetje

Quante audioguide possono garantire?

Che cosa deve portare la scuola?

«Ve ne possiamo garantire quindici»: «ne» sta per…

Completa: «Serve la conferma a Marta? ___ mando io» (a lei, la conferma).

Provo edhe një herë

Bashko përemrat:

  1. Il caffè per il dottore? porto io.
  2. Questa brioche è buonissima: consiglio.
  3. Il resto? tenga pure.
  4. Di paste sono rimaste tre.
  5. La ricevuta? un attimo fa.

Pyetje të shpeshta

Si thuhet «më jep dy» kur flasim për mollë?
Dammene due: mi + ne, ku mi bëhet me. Shqipja e lë numrin vetëm, pa përemër për «prej tyre»; italishtja vë ne sa herë që numëron diçka të përmendur më parë: me ne dai due?, te ne porto tre, gliene ho dati cinque. Pa ne, fjalia dammi due tingëllon e cunguar.
Pse italianët thonë ce l’ho?
Sepse në të folur avere me kuptimin «zotëroj» mbështetet te një ci kur ka një përemër përpara: hai le chiavi? Sì, ce le ho, «po, i kam». Shqipja thotë thjesht «i kam», ndërsa le ho vetëm u tingëllon i çuditshëm italianëve. Ci bëhet ce para përemrit, njësoj si mi bëhet me.
Pse shkruhet me l’ha detto me apostrof?
Sepse lo dhe la e humbin zanoren para foljes avere: me lo ha detto bëhet me l’ha detto, «ma ka thënë». Njësoj gliel’ho dato, «ia kam dhënë». Me ne ndodh e njëjta gjë në të folur: me n’ha dati due. Shqipja i shkrin përemrat (ma, ia) pa apostrof; italishtja e shënon këputjen.
Në çfarë rendi vendosen përemrat e kombinuar?
I zhdrejti i pari, i drejti pas: me lo dai, ma jep. Është saktësisht rendi i shqipes: «ma» = «më» + «e», i zhdrejti përpara. Prandaj për ty ky rend është i natyrshëm. Kujdes vetëm ta mbash edhe kur fjalia zgjatet: te lo porto domani, ta sjell nesër.
Pse «gli lo» bëhet «glielo»?
Për shqiptim: gli dhe le shkrihen të dyja në glie- dhe shkruhen ngjitur me përemrin e dytë: glielo, gliela, glieli, gliele, gliene. Krahaso me shqipen, ku «i» + «e» dha «ia»: e njëjta shkrirje, vetëm më e dukshme në të shkruar.
Si dallohet «ia dhashë atij» nga «ia dhashë asaj» në italisht?
Nuk dallohet: glielo do mbulon edhe «ia jap atij» edhe «ia jap asaj». Pikërisht si «ia» e shqipes, që s'tregon gjini. Vendos konteksti, ose e zgjidh me formën e theksuar: lo do a lui, lo do a lei.
Ku qëndrojnë përemrat e kombinuar me paskajoren?
Të ngjitur pas, të dy: voglio dartelo, devo dirglielo. Me potere, volere dhe dovere mund të dalin edhe të dy përpara: te lo voglio dare. Të dyja rendet janë të sakta; e rëndësishme është të mos i ndash kurrë njërin nga tjetri.
A përshtatet pjesorja me përemrat e kombinuar?
Po, me kundrinorin e drejtë: gliel'ho data, ia kam dhënë, nëse flitet për la lettera, femërore. I zhdrejti nuk ndikon fare. Këtu italishtja kërkon më shumë se shqipja, ku pjesorja «dhënë» nuk ndryshon kurrë: kontrollo gjithmonë gjininë e asaj që jepet.
Përemrat e kombinuar (B1): Tabela e bashkimeveTabela e bashkimeve

Burimet dhe metoda

Ky kapitull shkruhet nga praktika e klasës dhe ndjek nivelin B1 të Kuadrit të Përbashkët Evropian të Referencës. Për të lexuar më tej:

Alessio
Shkruar dhe kontrolluar nga

Alessio

  • Master ITALS, Università Ca’ Foscari Venezia
  • Master në italishten si gjuhë e dytë, Università Giustino Fortunato (Benevento)
  • Jep mësim që nga 2018 · 45 vlerësime
Më shumë për Alession →