Download on the App StoreVerder in de appIn de app
De helft van A1 en 3 oefeningen per dag: gratisApp Store★★★★★(7)van Alessio, docent sinds 2018Ga verder in de app →

Grammatica · A1

De onderwerpsvoornaamwoorden

door Alessio · docent Italiaans voor anderstaligen, master ITALS

Een groep jongeren die staand staan te praten op een plein · Italiaanse grammatica A1
Io, tu, noi: in een groep worden de voornaamwoorden verdeeld.

In het Italiaans zegt het werkwoord al wie er spreekt: parlo kan alleen io zijn. Daarom laat je onderwerpsvoornaamwoorden vaak weg, en klinkt ze altijd gebruiken vreemd: je zet ze in voor duidelijkheid of nadruk.

  • 4min lezen
  • 17min oefeningen
  • A1niveau

Wat je leert

  • 1a sing., 2a sing., 3a sing., 1a plur., 2a plur., 3a plur.
  • Wanneer gebruik je de onderwerpsvoornaamwoorden
  • Wanneer je ze gebruikt
  • Woordenschat: gli italiani famosi

Italiaans en het Nederlands naast elkaar

Het Nederlands kan het onderwerp niet weglaten: ik spreek. Het Italiaans laat het juist meestal weg, omdat de uitgang de persoon al aangeeft: parlo kan alleen ik spreek zijn. Io in elke zin is niet fout, maar klinkt nadrukkelijk, alsof je jezelf tegenover iemand anders plaatst – precies zoals een Nederlander ík zou beklemtonen.

De helft van A1 en 3 oefeningen per dag: gratisApp Store★★★★★(7)van Alessio, docent sinds 2018Ga verder in de app →

De woorden van deze pagina

Sleep elk Italiaans woord naar zijn definitie, of tik eerst op het woord en dan op het vakje.

De tabel

PersoonVoornaamwoordVoorbeeld
1a sing.ioio sono di Roma
2a sing.tutu sei Sofia Loren?
3a sing.lui / leilui è Marcello Mastroianni, lei è Anna Magnani
1a plur.noinoi siamo attori
2a plur.voivoi siete registi
3a plur.loroloro sono famosi

Wanneer je ze gebruikt

GevalVoorbeeld
Contrastoio prendo il caffè, lui il tè
Enfasil’ha detto lei, non io
Dopo anche / neancheanche noi amiamo Fellini
Da soli, senza verboChi è stato? Io.
De beleefdheidsvorm Lei: je vousvoyeert met de derde persoon, ook tegen een man: Lei è molto gentile, dottore.

De meest gemaakte fouten

  • io parlo, io mangio, io vado ogni frase → in het Italiaans laat je het voornaamwoord weg: parlo, mangio, vado
  • Lui è venuto? (parlando col dottore) → Lei è venuto?, de beleefde aanspreekvorm gebruikt de derde persoon

Wist je dat?

Lei als beleefdheidsvorm is vrouwelijk, ook tegen een man: Lei è gentile, zegt men tegen meneer Rossi. Het komt uit de Spaanse hoftaal van de zestiende eeuw, waar men de aangesprokene niet direct aansprak maar via een abstracte vrouwelijke titel: Vostra Signoria, Uwe Heerlijkheid. Van dat vrouwelijke woord bleef het vrouwelijke voornaamwoord over.

Lees en begrijp

De grammatica van dit hoofdstuk. Voorbeeld: de website van een museum.

Tre vite · Museo Civico
museocivico.it/tre-vite

Tre vite italiane

Lui è Guglielmo Marconi, bolognese. Lui inventa la radio a vent'anni.

Lei è Grazia Deledda, sarda: lei vince il Nobel nel 1926.

Loro sono i fratelli Lumière? No, loro sono francesi.

E tu? Noi raccontiamo, tu ascolti: la sala è al primo piano.

Vragen

Chi vince il premio Nobel?

Perché in italiano si può dire solo «inventa», senza «lui»?

Quando si mette «lui» o «lei» davanti al verbo?

De bovengang van de Uffizi, met bustes en een beschilderd plafond
Lui vond de radio uit, lei won de Nobelprijs.

Oefeningen

Vijf oefeningen op volgorde van moeilijkheid. De laatste halen er eerdere onderwerpen bij.

  1. 01 Chi è?

    Vervang de naam door het onderwerpspronomen.

    1. Marco →
    2. Anna →
    3. Marco e Anna →
    4. tu e Sara →
    5. io e Marco →
    6. le mie amiche →

  2. 02 Tu o Lei?

    Kies de juiste vorm bij elke situatie.

    1. Parli con un amico al bar: (tu / Lei) →
    2. Parli con il medico: (tu / Lei) →
    3. Parli con un bambino: (tu / Lei) →
    4. Scrivi un’email a un professore: (tu / Lei) →
    5. Parli con due colleghi giovani: (voi / Loro) →
    6. Parli con la signora del negozio: (tu / Lei) →

  3. 03 Serve o non serve?

    In het Italiaans laat men het pronomen vaak weg. Schrijf sì als het zinvol is het te houden (contrast, duidelijkheid), no als het beter weg kan.

    1. sono italiano, e tu?
    2. mangio una pizza.
    3. Io lavoro, studia.
    4. abitiamo a Roma.
    5. Chi paga? !
    6. parlano italiano molto bene.

  4. 04 Persona giusta

    Vul het pronomen in dat bij de werkwoordsvorm hoort.

    1. parliamo italiano.
    2. parlate inglese?
    3. parlano spagnolo.
    4. parlo francese.
    5. parli tedesco?
    6. parla arabo.

  5. 05 Presentazioni

    Vul de dialoog aan met de juiste pronomen, lidwoorden en bijvoeglijke naamwoorden.

    Herhaling articoli · aggettivi

    1. – Ciao! sono Marta. E ?
    2. — sono Kim. Sono corean.
    3. – Queste sono Lena e Ana: sono spagnol.
    4. – E due, siete studenti?
    5. – Sì, studiamo italiano.
    6. – Il signor Rossi? è nostro professore.

Deze vijf zijn een voorproefje. Op de site staan er meer dan zevenhonderd, gratis en zonder account. Alle oefeningen →

Neem deze pagina mee

Het overzicht van dit hoofdstuk als afdrukbare PDF (tabellen in het Italiaans): regels, typische fouten en de oefening met oplossingen. Een tip van een docent: grammatica blijft hangen door vaak te herhalen, niet door eén keer te stampen.

Download het overzicht (PDF)
App TiApp TiApp Ti

Elk onderwerp, een wereld

In de app Ti oefen je grammatica binnen thematische leerpaden met vakspecifieke woordenschat: il bar, i trasporti, il calcio, la moda, la burocrazia en zeventien andere. Kies je wereld en de grammatica komt vanzelf mee, ook in het Nederlands uitgelegd.

Halve leerlijn gratis, zonder account

€5,83 per maandmet het jaarabonnement

★★★★★(7)van Alessio, docent sinds 2018

Download Ti voor iPhone ↗︎

Zoek op amo Italiaans

Twee zwart-witportretten naast elkaar: Grazia Deledda en Guglielmo Marconi
Lei schreef dertig romans, lui was twintig.

Lees en begrijp

De grammatica van dit hoofdstuk. Voorbeeld: een artikel over twee beroemde Italianen.

Il Corriere del Quartiere

venerdì 15 marzo · pagina 3

Storie

Lei vinse il Nobel, lui inventò la radio

di Paola Renzi

Lei è Grazia Deledda, di Nuoro. Lei scrisse trenta romanzi.

Lui è Guglielmo Marconi, di Bologna. Aveva vent'anni quando cominciò.

Loro due non si conobbero mai, ma noi li leggiamo e li ascoltiamo ancora.

E tu, quale dei due conoscevi già?

Vragen

Quanti romanzi scrisse Grazia Deledda?

«Aveva vent'anni quando cominciò»: chi cominciò?

Completa: «___ sono i miei amici. ___ abitano a Pisa».

Nog een tekst over dit onderwerp? De «over ons»-pagina van een school · Jezelf voorstellen

Nog één keer

Is het voornaamwoord nodig? Kies:

  1. amo i film di Sophia Loren.
  2. Chi ha scelto il ristorante? , come sempre.
  3. prendo la pizza, la pasta: gusti diversi.
  4. Scusi, è il professor Rossi?

Veelgestelde vragen

Hoe gebruik je De onderwerpsvoornaamwoorden in het Italiaans?
Hij, zij, zij: de levens van de groten zijn de perfecte oefening. In het Italiaans zegt het werkwoord al wie er spreekt: parlo kan alleen io zijn. Daarom laat je onderwerpsvoornaamwoorden vaak weg, en klinkt ze altijd gebruiken vreemd: je zet ze in voor duidelijkheid of nadruk.
Wat zijn de meest gemaakte fouten?
De fouten die ik in de les het vaakst hoor:
  • Lui è venuto? (parlando col dottore) → Lei è venuto?, de beleefde aanspreekvorm gebruikt de derde persoon
Zijn er oefeningen en een PDF over De onderwerpsvoornaamwoorden?
Op deze pagina staan 5 interactieve oefeningen die zichzelf nakijken, met de antwoorden, plus een printbaar PDF-blad. Alles gratis, zonder account.
Wanneer gebruik je Lei en wanneer tu?
Lei tegen onbekenden, ouderen, in winkels, kantoren en bij de dokter. Tu tegen vrienden, familie, collega's van dezelfde leeftijd en kinderen. In twijfel begin je met Lei: de ander nodigt je wel uit tot tu, meestal met diamoci del tu.
Waarom laat men io en tu meestal weg?
Omdat de uitgang van het werkwoord het onderwerp al aangeeft. Parlo kan alleen «ik spreek» zijn. Ze erbij zetten klinkt nadrukkelijk, alsof je een tegenstelling maakt.
Wanneer zet je het onderwerp er dan wél bij?
Bij contrast (io resto, tu vai), bij nadruk (l'ho fatto io) en bij anche (anch'io). En na een vergelijking: più alto di me.
Wat is het verschil tussen voi en Loro?
Voi is het gewone meervoud van tu en wordt vandaag ook tegen een groep onbekenden gebruikt. Loro als beleefd meervoud bestaat, maar klinkt inmiddels heel formeel en hoor je nog vooral in dure restaurants.
Zeggen Italianen egli en essa nog?
Nee, dat is schrijftaal uit de negentiende eeuw en staat hoogstens nog in oude grammatica's. In het echte Italiaans, gesproken en geschreven, zijn het lui, lei en loro.