Download on the App StoreVerder in de appIn de app
Het volledige traject, van A1 tot C2App Store★★★★★(29)van Alessio, docent sinds 2018Ga verder in de app →

Grammatica · B1

De condizionale presente

door Alessio · docent Italiaans voor anderstaligen, master ITALS

Een smal steegje met de was tussen de huizen · Italiaanse grammatica B1
Vorrei chiedere, potrebbe dirmi: ook op straat vervoeg je de beleefdheid.

De condizionale is beleefdheid in grammaticavorm: vorrei un appuntamento klinkt zacht waar voglio bot klinkt. Je gebruikt hem om te vragen, te adviseren, te wensen en te veronderstellen, en zijn stammen zijn dezelfde als die van de toekomende tijd.

  • 4min lezen
  • 15min oefeningen
  • B1niveau

Wat je leert

  • Eigen uitgangen: vorrei, potrei, prenderemmo
  • Vier taken: vragen, adviseren, wensen, nieuws onder voorbehoud
  • De dubbele m: parleremmo of parleremo
  • Woordenschat: dal medico

Het Italiaans en het Nederlands naast elkaar

Het Nederlands gebruikt zou; het Italiaans heeft eigen uitgangen: vorrei, partirei. Het gebruik voor onbevestigd nieuws ken je al: il treno arriverebbe alle otto is precies ons de trein zou om acht uur aankomen. Hier vallen de twee talen samen.

Neem deze pagina mee

Het overzicht van dit hoofdstuk als afdrukbare PDF (in het Nederlands, met de Italiaanse uitleg als bijlage): regels, typische fouten en de oefening met oplossingen. Het zit in de volledige cursus, of je krijgt alle 61 overzichten in één aankoop. Deze pagina blijft gratis, oefeningen inbegrepen.

Download dit overzicht met alle andere · € 9

Bij de volledige cursus zitten alle 61 overzichten er al bij.
Bekijk de voorbeelden van de werkbladen →

De tijdlijn
presentecondizionaleNU

De condizionale ligt niet op de lijn van het werkelijke: hij takt af. Hij zegt wat er zou gebeuren, niet wat gebeurt.

Het volledige traject, van A1 tot C2App Store★★★★★(29)van Alessio, docent sinds 2018Ga verder in de app →

De woorden van deze pagina

Sleep elk Italiaans woord naar zijn definitie, of tik eerst op het woord en dan op het vakje.

De vormen

parl-AREprend-EREdorm-IRE
ioparlereiprendereidormirei
tuparlerestiprenderestidormiresti
lui / leiparlerebbeprenderebbedormirebbe
noiparleremmoprenderemmodormiremmo
voiparleresteprenderestedormireste
loroparlerebberoprenderebberodormirebbero
Dezelfde onregelmatige stammen als de toekomende tijd: vorrei, potrei, dovrei, sarei, avrei, andrei, farei. En let op de dubbele m: noi parleremmo is condizionale, parleremo is toekomende tijd.

Vier taken

GebruikBij de dokter
beleefd vragenvorrei prenotare una visita, potrebbe ricevermi domani?
advies gevendovresti riposare, al posto suo farei le analisi
wensenmi piacerebbe dormire una notte intera
onbevestigd nieuwsil nuovo farmaco sarebbe già disponibile

Goed om te weten

  • Onpersoonlijke vormen maken iets zachter zonder dat je een congiuntivo nodig hebt: sarebbe meglio, converrebbe, sarebbe il caso di (sarebbe il caso di chiamarlo: misschien moeten we hem bellen).
  • Een wens over het verleden zeg je met de condizionale passato: avrei voluto vederlo, mi sarebbe piaciuto venire.

De meest gemaakte fouten

  • voglio un appuntamento per domani → vorrei un appuntamento: het beleefde verzoek gebruikt de condizionale
  • potevi darmi qualcosa per il mal di testa? (tegen de dokter, nu) → potrebbe darmi qualcosa? (verzoek in het heden: condizionale, en met Lei)
  • noi prenderemo volentieri un consiglio, se possibile → prenderemmo volentieri: de beleefde veronderstelling wil de dubbele m

Van bot naar zacht

Dezelfde vraag kan op vier hoogtes staan. Hoe meer je toevoegt, hoe zachter ze klinkt, net als in het Nederlands van «doe de deur dicht» tot «zou u het erg vinden om…».

TredeVoorbeeldVoor wie
1. imperativochiudi la porta, per favorevrienden, familie
2. presentepuoi chiudere la porta?collega's, elke dag
3. condizionalepotresti chiudere la porta?wie je weinig kent
4. condizionale + dispiacerele dispiacerebbe chiudere la porta?formeel, met Lei

De vierde trede is de zin waarmee beleefde mails eindigen: le dispiacerebbe confermarmi la data?

Bij de klassieken

«Vorrei dirle una parola in confidenza.»

‘Ik zou u graag in vertrouwen iets willen zeggen.’

Renzo gaat naar de advocaat en begint beleefd met vorrei in plaats van voglio: wie iets wil, vraagt het in de condizionale. Dirle is een infinitief met het voornaamwoord eraan vast: dire + le (u).

Alessandro Manzoni, I promessi sposi, hfst. III (1840)

Wist je dat?

De condizionale bestond in het Latijn helemaal niet: het is een Romaanse uitvinding. Hij is gebouwd zoals de toekomende tijd, maar met het verleden van habere: cantare habui, «ik had te zingen», werd canterei. Er was ook een tweede vorm, cantare habebam, die canteria gaf; die leefde in de Siciliaanse dichtersschool van de dertiende eeuw en raakte pas later uit de literaire taal. Vandaar dat de uitgangen op die van ebbi lijken.

Lees en begrijp

De grammatica van dit hoofdstuk in een tekst uit het dagelijks leven: een chat over het concert.

DDavide
online
D
DavideVerresti al concerto venerdì? Ho un biglietto in più.20:31
Mi piacerebbe tantissimo, ma dovrei finire un lavoro entro sabato.20:33
D
DavidePotresti finirlo giovedì, no? Ti aiuto io con la parte noiosa.20:34
Sarebbe bello… va bene, ci provo. Avresti anche un passaggio per me?20:36
D
DavideCerto, passo alle otto. Al posto tuo però non direi niente a Michele: si offende se non lo invitiamo, ma i biglietti sono finiti.20:37

Vragen

Perché l'amico non può dire subito di sì?

Che cosa offre Davide, oltre al biglietto?

«Mi piacerebbe, ma…»: qui il condizionale serve a…

Completa la richiesta gentile: «___ chiudere la finestra?» (tu, potere).

Podiumlicht en publiek tijdens een avondconcert
Verresti al concerto venerdì? Mi piacerebbe tantissimo.

Oefeningen

Vijf oefeningen op volgorde van moeilijkheid. De laatste halen er eerdere onderwerpen bij.

  1. 01 Le forme

    Vul de condizionale presente in.

    1. io (parlare)
    2. tu (prendere)
    3. lei (finire)
    4. noi (lavorare)
    5. voi (scrivere)
    6. loro (partire)

  2. 02 Gli irregolari

    Ze zijn dezelfde als bij de toekomende tijd. Vul aan.

    1. io (essere)
    2. tu (avere)
    3. lui (fare)
    4. noi (andare)
    5. voi (venire)
    6. loro (potere)
    7. io (volere)
    8. tu (dovere)

  3. 03 Chiedere con garbo

    Herschrijf het verzoek beleefder, met de condizionale.

    1. Mi dai una mano? →
    2. Voglio un caffè. →
    3. Puoi aprire la finestra? →
    4. Mi presti la macchina? →
    5. Devi parlargli. →
    6. Ci accompagni tu? →

  4. 04 Desiderio, consiglio, notizia incerta

    Schrijf D (wens), C (advies) of N (onbevestigd nieuws).

    1. Mi piacerebbe vivere in Italia. →
    2. Dovresti dormire di più. →
    3. Secondo il giornale, il treno arriverebbe alle otto. →
    4. Vorrei cambiare lavoro. →
    5. Al posto tuo non lo farei. →
    6. L’azienda assumerebbe cento persone. →

  5. 05 La mail al proprietario

    Vul de condizionale en de juiste tijden in.

    Herhaling A2: toekomende tijd · indirecte voornaamwoorden

    1. Buongiorno, (io / volere) chiederLe una cosa.
    2. (Lei / potere) dirmi quando arriva il tecnico?
    3. (noi / avere) bisogno di riparare il riscaldamento prima dell’inverno.
    4. Se possibile, (io / preferire) un appuntamento di mattina.
    5. (Lei / essere) così gentile da confermarmi la data?
    6. La (io / ringraziare) molto. Cordiali saluti.

Deze vijf zijn een voorproefje. Op de site staan er meer dan zevenhonderd, gratis en zonder account. Kies je volgende oefening →

Elk onderwerp, een wereld

In de app amo Italiaans oefen je grammatica binnen thematische leerpaden met vakspecifieke woordenschat: il bar, i trasporti, il calcio, la moda, la burocrazia en zeventien andere. Kies je wereld en de grammatica komt vanzelf mee, ook in het Nederlands uitgelegd.

De helft van de A1-cursus gratis, zonder account

€5,83 per maandjaarabonnement

★★★★★(29)van Alessio, docent sinds 2018

Download amo Italiaans voor iPhone ↗︎

Zoek op amo Italiaans

De zuilengang en de gevel van de Giardino Giusti in Verona
Vorrei prenotare un bilocale con vista sul giardino.

Lees en begrijp

Nog een tekst met dezelfde grammatica: een e-mail aan een residentie.

Vorrei qualche informazione per settembre

daTomas Berg <t.berg@mail.nl>

ainfo@residenzagiardino.it

datamer 2 lug, 10:15

Gentile direzione,

vorrei prenotare un bilocale per tutto settembre, per me e mia moglie. Sarebbe possibile avere un piano alto?

Avremmo bisogno anche di un posto auto coperto: la macchina è nuova e mia moglie non me lo perdonerebbe mai.

Potreste indicarmi il prezzo finale, pulizie incluse? E sapreste dirmi se a settembre la piscina è ancora aperta?

Un'ultima cosa: ci piacerebbe portare il nostro gatto. È anziano e dormirebbe tutto il giorno, garantito.

Cordiali saluti,
Tomas Berg

Vragen

Per quanto tempo vorrebbe prenotare?

Come descrive il suo gatto?

«Potreste indicarmi il prezzo?»: perché il condizionale e non «potete»?

Completa: «Al posto tuo io non ___ quella casa» (comprare).

Nog een tekst over dit onderwerp? Een afspraak bij de dokter · De horoscoop van de week

Nog één keer

Zet in de condizionale:

  1. Buongiorno, prenotare una visita.
  2. Dottore, prescrivermi qualcosa di leggero?
  3. Al posto tuo subito le analisi.
  4. Mi dormire otto ore, una volta tanto.
  5. (Noi) tutti camminare di più.

Veelgestelde vragen

Hoe vraag je beleefd de weg?
Met de condizionale van sapere: scusi, saprebbe dirmi dov'è la stazione?, weet u misschien waar het station is? Het is de vaste formule voor een vraag aan een onbekende op straat. Tegen iemand die je tutoyeert wordt het sapresti dirmi…? Het Nederlandse «weet u misschien» zit helemaal in die ene vorm.
Ik zou graag: vorrei of mi piacerebbe?
Vorrei voor iets concreets wat je nu wilt: vorrei un caffè, vorrei prenotare un tavolo. Mi piacerebbe voor een wens of een droom: mi piacerebbe vivere al mare, ik zou graag aan zee wonen. Aan de bar is mi piacerebbe un caffè dus vreemd: dat klinkt alsof koffie iets onbereikbaars is.
Hoe zeg je «ik zou het niet weten»?
Non saprei, en dat is ook het gewoonste antwoord op een vraag waar je geen idee van hebt. De condizionale maakt het zachter dan non lo so: je laat de deur op een kier. Zo ook direi di sì, ik zou zeggen van wel, en non direi, dat zou ik niet zeggen. Italianen gebruiken die vormen om een mening voorzichtig te brengen.
Waarvoor gebruik je de condizionale?
Voor beleefde verzoeken (vorrei un caffè), voor wensen (mi piacerebbe), voor advies (dovresti riposare) en voor de gevolgzin van een als-zin (se avessi tempo, verrei).
Wat is het verschil tussen vorrei en voglio?
Beleefdheid, en dat verschil is in Italië groot. Voglio un caffè klinkt als een eis; vorrei un caffè is wat je aan de bar zegt. Nog zachter is volevo un caffè, met de imperfetto.
Hoe zeg je in het Italiaans «naar verluidt»?
Met de condizionale: il ministro avrebbe detto, de minister zou gezegd hebben. Dit is de vorm van de journalistiek voor niet-bevestigd nieuws, en je vindt hem elke dag in de krant.
Welke werkwoorden zijn onregelmatig?
Dezelfde als in de futuro, met dezelfde stam: sarei, avrei, andrei, verrei, farei, potrei, vorrei. Wie de toekomende tijd kent, kent ook de condizionale.
Wanneer gebruik je de condizionale passato?
Voor wat niet is gebeurd (sarei venuto, ma...) en, anders dan in het Nederlands, voor de toekomst in het verleden: ha detto che sarebbe venuto, hij zei dat hij zou komen. Het Nederlands gebruikt daar de onvoltooide vorm; het Italiaans verplicht de voltooide.
De condizionale presente (B1): De vormenDe vormen

Bronnen en methode

Dit hoofdstuk is geschreven vanuit de lespraktijk en volgt niveau B1 van het Europees Referentiekader. Om verder te lezen:

Alessio
Geschreven en nagekeken door

Alessio

  • Master ITALS, Università Ca’ Foscari Venezia
  • Master Italiaans als tweede taal, Università Giustino Fortunato (Benevento)
  • Geeft les sinds 2018 · 45 beoordelingen
Meer over Alessio →