Download on the App StoreVerder in de appIn de app
Het volledige traject, van A1 tot C2App Store★★★★★(7)van Alessio, docent sinds 2018Ga verder in de app →

Grammatica · B2

De lijdende vorm

door Alessio · docent Italiaans voor anderstaligen, master ITALS

Een fresco achter het glas van een restauratiewerkplaats, met de kist en het materieel · Italiaanse grammatica B2
È stato dipinto nel Quattrocento, viene protetto adesso: de lijdende vorm zegt wie ondergaat.

De lijdende vorm verplaatst de schijnwerpers van de dader naar de handeling: il satellite è stato lanciato ieri. Het Italiaans heeft er drie versies van: essere (neutraal), venire (de handeling terwijl ze gebeurt), andare (de verplichting: va verificato).

  • 4min lezen
  • 15min oefeningen
  • B2niveau

Wat je leert

  • essere, venire, andare
  • Wanneer gebruik je de lijdende vorm
  • De drie hulpwerkwoorden
  • Woordenschat: lo spazio

Italiaans en het Nederlands naast elkaar

Het Nederlands bouwt de lijdende vorm met worden en zijn – een onderscheid dat helpt: venire komt overeen met worden (de handeling), essere met zijn (de toestand). Nieuw is andare voor verplichting: va fatto, het moet gedaan worden.

Het volledige traject, van A1 tot C2App Store★★★★★(7)van Alessio, docent sinds 2018Ga verder in de app →

De woorden van deze pagina

Sleep elk Italiaans woord naar zijn definitie, of tik eerst op het woord en dan op het vakje.

De drie hulpwerkwoorden

HulpwerkwoordNuanceIn de controlekamer
essereneutra, tutti i tempiil razzo è stato progettato a Torino
venireazione, solo tempi semplicii dati vengono trasmessi ogni ora
andarenecessità (= deve essere)ogni valvola va controllata due volte
Het deelwoord past zich altijd aan aan het onderwerp: la sonda è stata lanciata, i moduli vengono assemblati. De dader komt, indien nodig, met da: è stato costruito dall’Agenzia Spaziale Italiana.

Actief en passief naast elkaar

ActiefPassief
i tecnici controllano i motorii motori vengono controllati dai tecnici
l’ESA ha approvato la missionela missione è stata approvata dall’ESA
bisogna verificare i sensorii sensori vanno verificati

De meest gemaakte fouten

  • la sonda è stato lanciatala sonda è stata lanciata (dubbele aanpassing aan het onderwerp)
  • i dati vengono stati trasmessii dati sono stati trasmessi (venire heeft geen samengestelde tijden)
  • il modulo va essere controllatoil modulo va controllato (andare + deelwoord, zonder essere)

Wist je dat?

Het Latijn had een eigen passieve vervoeging, amor, «ik word bemind», met uitgangen in plaats van hulpwerkwoorden. Die verdween helemaal, en de Romaanse talen bouwden het passief opnieuw met essere plus deelwoord. Het Italiaans ging verder en voegde een tweede hulpwerkwoord toe dat andere talen niet hebben: venire. La porta viene chiusa benadrukt de handeling, la porta è chiusa kan ook de toestand betekenen.

Lees en begrijp

De grammatica van dit hoofdstuk. Voorbeeld: een bericht over de heropende brug.

Il Corriere del Quartiere

giovedì 14 maggio · pagina 2

Lavori

Il ponte è stato riaperto dopo tre mesi

di Sergio Valli

Il ponte sul torrente è tornato in servizio ieri mattina. La struttura era stata chiusa a febbraio, dopo la piena, e per tre mesi il quartiere ha girato al largo.

I controlli ora vengono ripetuti ogni sei mesi: il prossimo sarà fatto in ottobre. Le barriere nuove sono state montate da una ditta della zona in due settimane.

Dai vigili una raccomandazione doppia: la pista sotto il ponte va evitata nelle ore di pioggia forte, e ogni danno va segnalato subito al Comune, anche con una foto.

Vragen

Quando era stata chiusa la struttura?

Ogni quanto vengono ripetuti i controlli?

«I controlli vengono ripetuti»: qui «venire» serve a…

«Ogni danno va segnalato» significa che ogni danno…

Completa: «Il pane ___ sfornato ogni mattina alle sei» (venire).

Oefeningen

Vijf oefeningen op volgorde van moeilijkheid. De laatste halen er eerdere onderwerpen bij.

  1. 01 Da attiva a passiva

    Maak er de lijdende vorm van met essere + deelwoord.

    1. Il cuoco prepara la cena. →
    2. Molti leggono questo giornale. →
    3. L’azienda ha assunto due persone. →
    4. Il comune costruirà una scuola. →
    5. I turisti visitano il museo. →
    6. Qualcuno ha rubato la bici. →

  2. 02 Con venire e andare

    Venire benadrukt de handeling, andare drukt noodzaak uit. Vul aan.

    1. Il modulo compilato in stampatello. (venire, presente)
    2. Il modulo compilato entro oggi. (andare, presente)
    3. Le domande inviate per posta. (venire, presente)
    4. Le domande inviate entro il 30. (andare, presente)
    5. La legge approvata l’anno scorso. (venire, passato)
    6. Questo problema risolto subito. (andare, presente)

  3. 03 Il si passivante

    Herschrijf met si, zoals in het voorbeeld: Si vendono case.

    1. Case sono vendute qui. →
    2. Il vino è prodotto in questa zona. →
    3. Gli errori sono corretti in classe. →
    4. L’italiano è parlato anche qui. →
    5. Le domande sono accettate online. →
    6. Il pane è fatto ogni mattina. →

  4. 04 Quando la passiva non si può

    Alleen werkwoorden met een lijdend voorwerp laten het toe. Schrijf of no en vorm om waar het kan.

    1. Marco ha scritto la lettera. →
    2. Marco è andato a Roma. →
    3. Il tecnico ripara la caldaia. →
    4. Il treno parte alle otto. →
    5. Tutti apprezzano il suo lavoro. →
    6. Mi piace questo film. →

  5. 05 L’articolo di giornale

    Vul lijdende vormen, het si passivante en de juiste tijden in.

    Herhaling concordanza al congiuntivo · B1: si impersonale

    1. Ieri (approvare) il nuovo piano del traffico.
    2. Il provvedimento (volere) dal comune per ridurre le auto in centro.
    3. Dal primo settembre non (potere) più entrare nella zona rossa.
    4. I permessi (rilasciare) solo ai residenti.
    5. Le multe (pagare) entro sessanta giorni.
    6. Secondo il sindaco, l’aria (migliorare) già nei primi mesi.

Deze vijf zijn een voorproefje. Op de site staan er meer dan zevenhonderd, gratis en zonder account. Alle oefeningen →

Neem deze pagina mee

Het overzicht van dit hoofdstuk als afdrukbare PDF (tabellen in het Italiaans): regels, typische fouten en de oefening met oplossingen. Een tip van een docent: grammatica blijft hangen door vaak te herhalen, niet door eén keer te stampen.

Download het overzicht (PDF)
App TiApp TiApp Ti

Elk onderwerp, een wereld

In de app Ti oefen je grammatica binnen thematische leerpaden met vakspecifieke woordenschat: il bar, i trasporti, il calcio, la moda, la burocrazia en zeventien andere. Kies je wereld en de grammatica komt vanzelf mee, ook in het Nederlands uitgelegd.

Halve leerlijn gratis, zonder account

€5,83 per maandmet het jaarabonnement

★★★★★(7)van Alessio, docent sinds 2018

Download Ti voor iPhone ↗︎

Zoek op amo Italiaans

Lees en begrijp

De grammatica van dit hoofdstuk. Voorbeeld: het bord van een museum.

MUSEO CIVICO

Come viene protetta la collezione

Operenon vanno toccate: l'olio delle mani le rovina

Bigliettivengono controllati anche all'uscita

Zainivanno lasciati negli armadietti dell'ingresso

Fotosono permesse, ma il flash va spento

Sala degli specchiè stata riaperta a marzo, dopo il restauro

Visite guidatevengono organizzate ogni sabato alle 11

Il lunedì il museo viene pulito da cima a fondo: si resta chiusi.

Vragen

Dove vanno lasciati gli zaini?

Quando è stata riaperta la sala degli specchi?

«Le opere non vanno toccate»: andare + participio esprime…

«Vengono controllati» invece di «sono controllati»: che sfumatura aggiunge venire?

Completa: «I documenti ___ firmati entro venerdì» (andare).

Nog een tekst over dit onderwerp? Een klachtenmail · Een terugbetalingsformulier

Nog één keer

Zet in de juiste lijdende vorm:

  1. Il satellite questa notte.
  2. I dati in tempo reale.
  3. Ogni componente prima del volo.
  4. La missione dall’agenzia.
  5. Le tute già in rampa.

Veelgestelde vragen

Hoe gebruik je De lijdende vorm in het Italiaans?
Hij is gelanceerd, hij moet gecontroleerd: in de controlekamer regeert de lijdende vorm. De lijdende vorm verplaatst de schijnwerpers van de dader naar de handeling: il satellite è stato lanciato ieri .
Wat zijn de meest gemaakte fouten?
De fouten die ik in de les het vaakst hoor:
  • i dati vengono stati trasmessii dati sono stati trasmessi (venire heeft geen samengestelde tijden)
  • il modulo va essere controllatoil modulo va controllato (andare + deelwoord, zonder essere)
Zijn er oefeningen en een PDF over De lijdende vorm?
Op deze pagina staan 5 interactieve oefeningen die zichzelf nakijken, met de antwoorden, plus een printbaar PDF-blad. Alles gratis, zonder account.
Wat is het verschil tussen essere en venire in het passief?
Essere is dubbelzinnig: la porta è chiusa kan «wordt gesloten» of «is dicht» betekenen. Venire laat geen twijfel: la porta viene chiusa is altijd de handeling. Daarom staat venire zo vaak in reglementen en instructies.
Kun je andare ook als passief gebruiken?
Ja, met de betekenis «moeten»: il modulo va compilato, het formulier moet ingevuld worden. Een beknopte vorm die je in officiële taal overal tegenkomt.
Hoe zeg je door wie?
Met da: il libro è stato scritto da Calvino. Bij middelen gebruik je con of da parte di, afhankelijk van de betekenis.
Wanneer gebruik je het si passivante in plaats van het passief?
Als de handelende persoon er niet toe doet en de zin lichter moet: si vendono case in plaats van le case vengono vendute. In gesproken Italiaans wint bijna altijd de si-vorm.
Welke werkwoorden kunnen niet in het passief?
Die zonder lijdend voorwerp: andare, venire, arrivare. Precies dezelfde werkwoorden die in de voltooide tijd essere nemen.